Goed ontworpen producten zijn de basis, maar visuele merchandising is wat je bedrijf naar een hoger niveau tilt. Het is wat klanten je winkel in trekt en wat ze helpt beslissen om iets mee te nemen.
Weet je niet waar je moet beginnen? Deze gids laat je stap voor stap zien hoe je effectieve displays maakt die opvallen, duidelijk maken wat je verkoopt en klanten aanzetten tot kopen.
Wat is visuele merchandising?
Visuele merchandising is het plannen, ontwerpen en presenteren van producten zodat hun kenmerken en voordelen direct zichtbaar worden. Het doel is simpel: aandacht trekken, interesse opbouwen en aankoopgedrag stimuleren.
Visuele merchandising begrijpen
Loop een gemiddelde winkel binnen en je ziet het meteen: nette, doordachte opstellingen, producten die logisch gegroepeerd zijn, signage die je helpt kiezen. Dat gebeurt niet per ongeluk. Retailers gebruiken visuele merchandising om producten zichzelf te laten verkopen.
Je winkelruimte is in feite je meest productieve verkoper. Als de presentatie klopt, neemt die verkoper werk uit handen: minder uitleg nodig, minder twijfel bij de klant, meer conversie.
Visuele merchandising vraagt gevoel voor esthetiek, maar het is ook een methode. Het is een bewezen strategie waarvan je de resultaten kunt testen en herhalen. Denk aan alles wat je winkelbeleving beïnvloedt: etalages, bewegwijzering, routing, productplaatsing, verlichting en seizoenspresentaties.
Voordelen van visuele merchandising
Waarom zou je hier tijd in steken? Omdat goede visuele merchandising direct doorwerkt in je omzet en je merk:
-
Hogere verkoop - je laat je merkpersoonlijkheid zien en trekt de juiste doelgroep aan. Vervolgens zorgen slimme presentaties en productplaatsing ervoor dat producten beter “opvallen” en sneller gekozen worden.
-
Klanten blijven langer in de winkel - je kunt sturen in tempo en aandacht. Denk aan momenten waarop mensen producten vastpakken, een sample proberen of even gaan zitten. Dat soort micro-interacties verhoogt koopintentie.
- Meer social proof en zichtbaarheid - een mooie winkelopstelling nodigt uit tot foto’s en Stories. Dat geeft je merk extra bereik bij mensen die al ontvankelijk zijn, omdat ze jouw winkel via iemand die ze vertrouwen ontdekken.
Soorten visuele merchandising
Er zijn meerdere vormen van visuele merchandising. Vaak gebruik je een mix, afhankelijk van je winkeltype, assortiment en seizoenen:
Etalages
De etalage is een van de meest effectieve vormen van visuele merchandising. Een sterke etalage trekt de aandacht van voorbijgangers en geeft ze een reden om naar binnen te lopen. Retailers gebruiken etalages om:
- nieuwe producten te tonen
- promoties te highlighten
- hun merkgevoel neer te zetten
Creativiteit is extra belangrijk voor kleinere winkels. Je wil dat mensen in één blik snappen wat je verkoopt en of het bij hen past. Beschouw je etalage als je eerste pitch. Als die niet helder is, doet niemand de moeite om de rest van je winkel te ontdekken.
"Mensen hebben een onbewuste aantrekking tot opvallende beelden. Etalages trekken niet alleen hun aandacht, maar helpen hen zich voor te stellen hoe producten er op hen of in hun huis uit zullen zien. Deze displays inspireren potentiële klanten en maken het makkelijker om te kopen zodra ze in de winkel zijn," zegt José Monsivais, Art Director en Visual Merchandiser voor DiMarco.
Interactieve displays
Retailers zoeken continu naar manieren om de winkelervaring unieker te maken. Een duidelijke trend is dat fysiek en digitaal steeds vaker samenkomen via interactieve ervaringen en digitale signage. Interactief werkt omdat het beweegt, verandert of reageert. Dat trekt aandacht en nodigt uit om te proberen.
Voorbeelden van grotere investeringen:
- slimme vending machines met grote touchscreens
- slimme spiegels
- VR-showrooms
Voorbeelden van kleinere, vaak net zo effectieve tactieken:
- een playlist die klanten kunnen beïnvloeden
- productadvies via een chatbot
- QR-codes die leiden naar uitleg, reviews of stylingtips
Etalagepoppen
Etalagepoppen zijn de klassieker binnen visuele merchandising. Ze werken omdat ze het menselijk lichaam nabootsen, waardoor klanten sneller kunnen visualiseren hoe kleding valt of hoe een outfit compleet wordt.
Je kunt poppen kiezen op basis van je doelgroep, zoals stijl, maatvoering en uitstraling. Denk ook aan inclusiviteit: verschillende lichaamstypes maken je winkel herkenbaarder voor meer klanten.
Qua kosten lopen etalagepoppen sterk uiteen, afhankelijk van materiaal, afwerking en kwaliteit. Richt je op wat je wil bereiken: storytelling en premium uitstraling vragen vaak om een ander type pop dan snelle, seizoensgebonden rotaties.
Kassadisplays
De kassa wordt vaak onderschat, terwijl iedereen er langs moet. Kassadisplays kunnen twee dingen tegelijk doen:
- impulsaankopen stimuleren
- je merkbeleving afronden op het moment dat iemand afrekent
Ontwerp je kassazone alsof je geen medewerker hebt die alles toelicht. Is in één oogopslag duidelijk wat er ligt, waarom het relevant is, en wat het kost? Denk aan kleine add-ons die logisch aansluiten bij wat mensen al in hun mandje hebben.
Behandel checkout als volwaardige merchandising-zone. Als je het slim doet, stijgt je gemiddelde bestelwaarde.
Buitenreclame
Buitenreclame is alles wat buiten je winkel staat of hangt: banners, stoepborden, raamstickers, A-boards en digitale schermen. Het is je eerste contactmoment met voorbijgangers.
Zorg voor:
- korte, duidelijke boodschap
- goed leesbare typografie
- hoog contrast
- een plek met veel loopverkeer
- actuele informatie (verouderde acties schaden vertrouwen)
Seizoensdisplays
Een seizoensdisplay is tijdelijk en speelt in op feestdagen, seizoenen of specifieke koopmomenten. Het werkt goed omdat het urgentie en relevantie oproept.
Voorbeelden van seizoensdisplays:
- Kerst
- Halloween
- Back-to-school
- Black Friday
- Zomeruitverkoop
- Chinees Nieuwjaar
- Herfstmode
- Moederdag
Voorbeeld: een kantoorboekhandel kan rond Valentijnsdag een etalage maken met kaarten, cadeaupapier en kleine cadeaus. Je helpt klanten sneller kiezen en je verhoogt impulsaankopen.
Tips voor visuele merchandising
- Denk aan de vijf zintuigen
- Kies bewuste kleurenschema’s
- Gebruik witruimte
- Laat zien, vertel niet
- Gebruik verlichting slim
- Volg de regel van drie
- Groepeer gerelateerde producten
- Kijk naar het totaalplaatje
- Promoot speciale aanbiedingen visueel
Hier zijn negen praktische tips die je vandaag kunt toepassen:
1. Denk aan de vijf zintuigen
Visuele merchandising draait niet alleen om kijken. De beste winkels voelen als een totaalbeleving. Dat heet ook wel sensorische branding.
- Zicht: kleur, licht, symmetrie, contrast, focuspunten. Je stuurt letterlijk waar iemand kijkt en hoe lang.
- Geluid: muziek beïnvloedt tempo. Rustiger kan mensen laten dwalen, energiek kan flow creëren.
- Aanraking: laat klanten voelen en proberen. Drempels verlagen verkoop.
- Geur: geur kan sterk gekoppeld worden aan emotie en herinnering. Gebruik het subtiel en passend.
- Smaak: ideaal bij food en consumables. Proeven werkt hetzelfde als passen: het haalt twijfel weg.
2. Kies bewuste kleurenschema’s
Kleur trekt aandacht, geeft betekenis en beïnvloedt gedrag. Een consistent palet maakt je winkel herkenbaar en helpt je merkgevoel neerzetten.
Twee toegankelijke keuzes:
- contrast (bijvoorbeeld licht en donker) om focuspunten te maken
- monochroom (tinten van één kleur) voor een rustige, premium uitstraling
Vragen die helpen kiezen:
- welk gevoel wil ik oproepen (rust, luxe, speels, minimalistisch)?
- wie is mijn doelgroep en wat vinden zij aantrekkelijk?
- welke kleuren domineren mijn concurrenten en hoe val ik op?
3. Gebruik witruimte
Witruimte is “ademruimte”: plekken zonder producten of decor. Het hoeft niet wit te zijn. Het gaat om leegte die helpt focussen.
Waarom het werkt:
- het vermindert rommeligheid
- het maakt je displays sterker
- het creëert meerdere aandachtspunten in de winkel
4. Laat zien, vertel niet
Mensen kopen sneller als ze kunnen visualiseren hoe iets in hun leven past. Bouw daarom scènes.
Voorbeelden:
- meubels in een “woonkamer-setting”
- keukengerei in een “echte keuken”-opstelling
- kleding gestyled op een mannequin of in complete outfits
Ook personeel dat draagt wat je verkoopt kan helpen, mits het past bij je merk. Het creëert een directe referentie: zo ziet het eruit in het echt.
5. Gebruik verlichting slim
Verlichting bepaalt sfeer én stuurt aandacht. Het verschil tussen “gezellig” en “kil” zit vaak niet in je producten, maar in je licht.
Praktische oplossingen:
- gebruik spotlights voor bestsellers, nieuwe items of premium producten
- vermijd te hard licht op plekken waar mensen moeten passen of kiezen
- check reflecties, schaduwen en kleurweergave (zeker bij beauty en fashion)
6. Volg de regel van drie
Een klassieke richtlijn: werk in sets van drie. Bijvoorbeeld drie producten naast elkaar, of een opstelling met hoogteverschil: laag, middel, hoog.
Waarom het werkt: asymmetrie houdt het oog in beweging. Je display voelt dynamischer, waardoor mensen langer kijken.
Dit sluit aan op het “piramideprincipe”: één focuspunt bovenaan, de rest eronder, zodat het oog automatisch wordt geleid.
7. Groepeer gerelateerde producten
Groeperen verhoogt de kans op extra aankopen en bespaart klanten zoektijd.
Voorbeelden:
- dip naast chips
- pindakaas naast jam
- schoenen naast bijpassende sokken
- skincare routine bij elkaar: cleanser, serum, moisturizer
Je kunt groeperen op:
- gebruiksmoment (workout, travel, gifting)
- kleur of stijl
- prijsniveau
- maat/type
8. Kijk naar het totaalplaatje
Visuele merchandising is niet “een mooie hoek”. Het is de complete winkelervaring, dus denk aan zaken als:
- looproutes en natuurlijke flow
- zichtlijnen (wat zie je vanaf de ingang?)
- waar je je belangrijkste producten plaatst
- hoe zones op elkaar aansluiten
Voorbeeld bij een boutique:
- zet je nieuwste collectie dicht bij de ingang
- leg accessoires en schoenen ernaast voor add-on sales
- laat de looproute logisch doorlopen naar basics, sale of seasonal picks
Het doel: een winkel die er consistent uitziet en intuïtief verkoopt.
9. Promoot speciale aanbiedingen visueel
Een aanbieding die niemand ziet, bestaat niet. Gebruik duidelijke visuele cues die in één seconde te begrijpen zijn, zoals:
- stickers, kaarten, borden met korte tekst
- plaats offers op drukke punten: ingang, kassazone, populaire paden
- zorg dat de actievoorwaarden glashelder zijn
Moet je een visual merchandiser inhuren?
Een visual merchandiser kan waardevol zijn als je sneller wilt professionaliseren, je ruimte beter wilt benutten en je omzet wilt verhogen, maar het kost geld, dus je wil dit strategisch beslissen.
Gebruik deze vragen als toets:
- stagneert of daalt je omzet en heb je al andere oorzaken uitgesloten?
- oogt je winkel rommelig, gedateerd of inconsistent?
- laat je winkelindeling ruimte liggen, zijn er dode hoeken?
- positioneer je je als premium of trendgevoelig en moet de presentatie dat niveau dragen?
- heeft je team de skills en tijd om dit goed te doen?
- heb je budget zonder dat je marketing, voorraad of personeel eronder lijdt?
- is je assortiment of winkeloppervlak zo groot dat intern managen niet realistisch is?
Als je meerdere keren “ja” antwoordt, is inhuren of tijdelijk advies vaak rendabeler dan blijven aanmodderen.
Beginnen met visuele merchandising
Je doelklant van binnen en van buiten kennen zal enorm helpen bij het creëren van effectieve visual merchandising en productdisplays. We bedoelen niet alleen jezelf vertrouwd maken met demografische gegevens zoals leeftijd, inkomen en opleidingsniveau van klanten, maar een beetje dieper graven in hun psychografie en gedragingen.
Met andere woorden, target niet alleen individuele klanten; onderzoek ook hun levensstijlen. Je kunt beginnen met wat van dit onderzoek door klantgegevens op je kassasysteem door te nemen (die bestelgeschiedenissen kunnen zoveel onthullen!).
Dankzij het internet hoef je niet meer te wachten tot een briljante visual merchandising techniek of idee je raakt.
In plaats daarvan zijn er een aantal onschatbare bronnen beschikbaar in de vorm van blogs, boards en meer. Enkele die we aanbevelen om te bekijken zijn de volgende:
Onthoud dat bij het proberen je vierkante meters te optimaliseren voor de meeste retailverkoop, een wetenschappelijke benadering van het formuleren van een hypothese, uitvoeren van je idee en dan testen voor resultaten je in de routine zet van het uitproberen van nieuwe ideeën en vasthouden aan wat werkt.
Met deze tips in gedachten, probeer deze visuele merchandising strategieën om zelf te zien hoe productdisplays verkoop kunnen verhogen.
Veelgestelde vragen over visuele merchandising
Wat doet een visuele merchandiser?
Visual merchandisers ontwerpen en arrangeren winkeldisplays om shoppers zich comfortabel te laten voelen en verkoop te stimuleren. Ze gebruiken indeling, verlichting, kleur en productplaatsing om effectieve retailomgevingen te creëren.
Wat is het belangrijkste doel van visuele merchandising?
Het hoofddoel van een visual merchandiser is verkoop verhogen door visueel aantrekkelijke en boeiende displays te creëren die klanten aantrekken.
Wat zijn de 3 belangrijkste dingen in visuele merchandising?
Kleur, productplaatsing en goede verlichting zijn de drie belangrijkste dingen in visual merchandising. Deze elementen werken samen om een display te creëren die samenhangend is en klanten je winkel in trekt.
Wat is het hoogste salaris voor visuele merchandising?
In grote retailbedrijven en luxemerken kunnen visual merchandising salarissen boven de €90.000 per jaar uitkomen. Locatie, ervaring en het specifieke bedrijf kunnen allemaal salarissen beïnvloeden.
Hoe begin ik met visuele merchandising?
Als je wilt beginnen in visual merchandising, haal een diploma in mode merchandising, retailmanagement of iets vergelijkbaars. Je moet ook praktijkervaring opdoen door stages of instapposities in retail.
